چرا سرعت یادگیری موسیقی برای هنرجویان مبتدی مهم است و چطور میتوان به آن رسید؟ انگیزهی شما به عنوان هنرجوی مبتدی در آغاز یادگیری موسیقی بسیار تحتتأثیر میزان رشد و پیشرفتتان است. زیرا هرچه بیشتر پیشرفت کنید و بهتر بنوازید، اعتمادبهنفستان افزایش مییابد و علاقهی بیشتری به ادامهی مسیر پیدا میکنید. حالا سوال پیش میآید که چطور و با چه کارهایی میتوانیم سرعت یادگیریمان را افزایش دهیم؟ چه عواملی در سرعت یادگیری ما دخیل هستند؟ با چه برنامهای میتوانیم سرعت خودمان را افزایش دهیم؟ و … .
این مطلب تلاشی است برای پاسخ به این سوالات و کمک به شما برای یک برنامهریزی دقیق برای انجام تمرینهای موسیقی.
عوامل مؤثر در سرعت یادگیری موسیقی
خوب است که در همین ابتدای مسیر بدانید که بالا بردن سرعت یادگیری به معنی عجله کردن و یا سطحیکار کردن نیست! بلکه عوامل مختلفی دستبهدست هم میدهند تا شما بتوانید به کمک آنها در یک مسیر مشخص پیش بروید و به هدفتان که افزایش سرعت در یادگیری موسیقی است، برسید. در این بخش به این عوامل میپردازیم:
تعیین هدف از یادگیری موسیقی
اولین و مهمترین نکته در تعیین سرعت یادگیری هر سازی، مشخص کردن هدفتان از یادگیری آن ساز است. زیرا هدف شما در روند پیشرفتتان بسیار موثر است. به عنوان مثال اگر شما به دنبال آموزش سه تار هستید، باید مشخص کنید که هدفتان از یادگیری این ساز دقیقا چیست؟
- آیا صرفا با صدا درآوردن از ساز راضی میشوید؟
- آیا هدفتان نواختن آهنگها و گوشههای معروف به صورت مبتدی است؟
- نواختن در حد متوسط با تکنیکهای معمول میتواند شما را راضی کند؟
- هدفتان نواختن حرفهای و درک عمیق از یادگیری سه تار است؟
- و … .

پیشینه موسیقایی
عامل دیگری که بر سرعت یادگیری موسیقی نقش مهمی را ایفا میکند، پیشینهی موسیقایی شما است. برای مثال اگر میخواهید که موسیقی ایرانی مانند سه تار را یاد بگیرد، آشنایی با نغمههای ایرانی، ردیف موسیقی، کمک زیادی به سرعت یادگیریتان میکند.
یا اگر قبلا ساز دیگری مینواختید حتما با اصول اولیه سازها آشنا هستید و این موضوع میتواند کمککننده و یا در برخی موارد میتواند بازدارنده باشد. مثلا اگر نواختن تار را بلد باشید، به سرعت میتوانید شروع به نواختن سازهایی چون رباب، عود، سه تار و … کنید و در مدت کوتاهی بر تکنیکهای آن ساز جدید مسلط شوید. اما شاید در یادگیری گیتار یا ویولن به کمی مشکل و سختی برخورد کنید که کاملا طبیعی است و برعکس این موضوع هم وجود دارد.
استعداد و توانایی ذاتی در یادگیری موسیقی
نمیتوان نقش استعداد و توانایی ذاتی را در یادگیری موسیقی کتمان کرد. کاملا ثابت شده است که برخی افراد استعداد بیشتری برای یادگیری موسیقی دارند و طبیعی است که سریعتر هم پیشرفت کنند. اما مهمتر از استعداد، تمرین و داشتن پشتکار است. درواقع حتی افرادی هم که استعداد بالایی در یادگیری موسیقی دارند اگر تمرین نکنند نمیتوانند راه به جایی ببرند.

میزان تلاش و تمرین
تلاش و تمرین زیاد بسیار مهم و تعیینکننده است. اما یادتان باشد که صرف داشتن تمرین، کافی نیست؛ بلکه چگونگی تمرین است که تعیینکننده است. به عبارت دیگر تمرین شما باید به شکل روزانه و مداوم باشد، حتی اگر زمان آن خیلی کوتاه باشد. تمرینهای طولانیمدت که هفتهای یکبار انجام میشوند، فایدهی چندانی ندارند.
برخورداری از استاد و آموزش خوب
شما نمیتوانید انتظار سرعت بالا در یادگیری موسیقی داشته باشید بدون اینکه از آموزش خوب و اصولی برخودار شوید. پس در انتخاب استاد و آموزشگاه دقت کافی را بکنید. برخی از هنرجویان به دلیل محدودیتهای مکانی و زمانی امکان دسترسی به استاد خوب را ندارند که آموزش آنلاین موسیقی تا حد زیادی این مشکل را رفع کرده است.
آیا برنامهریزی تمرین موسیقی میتواند سرعت یادگیری را افزایش دهد؟
نمیتوان از سرعت یادگیری موسیقی حرف زد و به نقش برنامهریزی در تمرین موسیقی اشاره نکرد. این موضوع برای افرد شاغل و افرادی که مسئولیتهای اجتماعی و خانوادگی زیادی بر عهده دارند، بسیار مهم است. احتمالا یکی از مهمترین دلایل، عدم پیشرفت و یا سرعت پایینتان در یادگیری موسیقی، کمبود وقت و نداشتن برنامهریزی تمرین موسیقی باشد. به همین دلیل میخواهیم در این بخش به این موضوع اشاره کنیم که برنامهریزی چه کمکی میتواند به شما بکند و چطور میتوانید با یک برنامهی خوب، سرعت یادگیریتان را افزایش بدهید؟
تنظیم و مدیریت زمان
همانطور که در بخش پیشین هم اشاره کردیم، مدیریت زمان تمرین، بسیار مهم است. اینکه موسیقی را در بازههای زمانی کوتاه اما پرتکرار تمرین کنید تاثیری دهها برابر بیشتر از یک جلسهی تمرین طولانیمدت دارد. به همین دلیل به جای اینکه جمعهها و روزهای تعطیل یک جلسهی تمرینی یکی دو ساعته داشته باشید، سعی کنید هرروز به مدت ده الی پانزده دقیقه تمرین کنید.
به این شکل شما فقط با ده دقیقه تمرین در روز ولی به صورت متوالی و روزانه، بعد از چند ماه میتوانید تغییرات چشمگیری را در مهارتهای خود حس کنید. فقط به شرطی که حتما «هر روز» تمرین کنید.

نمونهی زمانبندی برای شاغلین
به عنوان یک فرد پرمشغله شاید فکر کنید که به هیچ وجه زمانی برای پرداختن به علاقهی خودتان یعنی موسیقی ندارید، درحالی که کاملا اشتباه میکنید. زمانهای زیادی در طی روز وجود دارند که میتوان از آنها برای تمرین کوتاه موسیقی استفاده کرد. مثل صبحها قبل از رفتن به سر کار و یا شبها پیش از خواب. همچنین برای تمرین سازهای کوچک و قابل حملی مثل سازدهنی، در طی روز هم میتوان زمانهایی را برای تمرین کردن پیدا کرد.
شما با 20 دقیقه تمرین در طی روز، 10 ساعت تمرین مفید در طی یک ماه و 120 ساعت تمرین در طی یک سال خواهید داشت.
ولی یادتان باشد که کلید داشتن جلسات تمرینی کوتاه و مفید این است اهداف کوچک و دست یافتنیتری انتخاب کنید. یعنی هر روز فقط یک تکنیک کوچک را انتخاب کرده و در همان روز فقط همان را تمرین کنید. یا اگر قصد یادگیری یک قطعه را دارید به جای تمرین کل قطعه هر روز فقط روی یک بخش خیلی کوچک متمرکز شوید.
از زمان رفتوآمد استفاده کنید
ما میتوانیم حتی از زمانهایی که در اتوبوس یا تاکسی سپری میشوند هم به نفع خودمان برای یادگیری موسیقی استفاه کنیم. برای مثال یکی از راههایی که میتوان از این زمان استفاده کرد تهیهی فلش کارتهای کوچکی برای یادگیری نتها و مباحث مربوط به تئوری موسیقی است. میتوانید فلش کارتها را خودتان در یکی از روزهای تعطیل درست کنید و هرروز در طی رفتوبرگشت از سرکار آنها را مرور کنید. این یکی از روشهای بسیار عالی برای یادگیری گامهای موسیقی و مباحث مختلف است. اتفاقا خوب است بدانید که این روش چندین برابر موثرتر از آن است که بنشینید و همهی این مفاهیم را در یک روز یاد بگیرید.

تمرین ذهنی را فراموش نکنید
یکی از راههای دیگری که در هر زمان و مکانی میتوانید با آن موسیقی یاد بگیرید تمرین ذهنی است. حتی نیم ساعت تمرین ذهنی صحیح معادل با چندین ساعت نوازندگی با ساز است. پس سعی کنید که حتما این متد را در برنامهریزی تمرین موسیقی خود جای دهید.
برای تمرین ذهنی موسیقی به برگه نت خود نگاه کنید و با بستن چشمانتان خودتان را در حال نواختن آن تصور کنید. تمام حرکات دست و بازو را به درستی در ذهنتان انجام دهید و جای تمام نتها را در ذهن پیدا کنید. این تمرین ممکن است در ابتدا کمی سخت باشد اما باور کنید بعد از چند بار انجام دادن بخشی از روتین تمرین موسیقی شما میشود.
خبر خوب این است که تمرین ذهنی موسیقی هم به شما کمک میکند ساز زدن یاد بگیرید و هم ذهن شما را قوی و فعالتر میکند، درواقع با یک تیر دو نشان میزنید.

با دقت به موسیقی گوش کنید
باور نمیکنید که بین نوازندههایی که موسیقی گوش میکنند و آنانی که موسیقی گوش نمیدهند چه تفاوت بزرگی وجود دارد. نمیدانید که فقط با گوش دادن و نه هیچ کار خاصی میتوانید چه چیزهایی یاد بگیرید.
برای تقویت گوش موسیقایی و الگوبرداری از نوازندههای حرفهای، میتوانید اجراهای مربوط به قطعات موردعلاقهتان را با کیفیت بالا پیدا کنید و بارها به آن گوش دهید. حتی اگر نتوانستید در اینترنت، قطعهی موسیقی موردنظرتان را پید ا کنید از معلمتان بخواهید که آن را بنوازد و ضبط کند و برایتان ارسال کند. آن وقت میتوانید بارها به آن گوش دهید.
به طور کلی سعی کنید از هر فرصت کوتاهی استفاده کنید و تکنوازیهای مختلف از نوازندگان ساز خودتان را ببینید و لذت ببرید. به این شکل هم تفریح کردهاید و هم نکتههای مهم نوازندگی را یاد میگیرید.

از تکنولوژی کمک بگیرید
روزهایی هم هستند که آنقدر خسته و بیرمق میشویم که حتی حوصلهی دقیقه تمرین یا در دست گرفتن ساز خود را هم نداریم، در این روزها چه کنیم؟ بهترین ترفند برای ادامهی تمرینات و رسیدن به برنامهی موردنظر برای تمرین کردن، این است که تمرین خود را از روی ساز به اپلیکیشنهای آموزشی منتقل کنیم.
خوشبختانه امروزه تکنولوژی پیشرفت کرده و برنامههای گوناگونی برای یادگیری موسیقی در دسترس علاقهمندان است. با یک گشتوگذار کوچک میتوانید کلی برنامهی مختلف برای آموزش تئوری، تستهای شنیداری و تقویت گوش موسیقی، کتابهای الکترونیکی و آموزشهای دیگر پیدا کنید و موسیقی یاد بگیرید. به این شکل میتوانید بر بیحوصلگی قبل از تمرین موسیقی غلبه کنید و از برنامهی تمرین موسیقی خود عقب نمیمانید. به عنوان هنرجوی پیانو اگر نمیخواهید که از برنامهریزی برای تمرین ساز پیانو جا بمانید، این تمرین خوبی است زیرا اپلیکیشنهای تمرین پیانو زیادی وجود دارند. البته یادتان باشد که این برنامهها صرفا نوعی بازی خلاق هستند و جای ساز و تمرین واقعی را نمیگیرند.

برنامه تمرین موسیقی شامل چه نکاتی است؟
یادتان باشد که منظور از تمرین موسیقی فقط این نیست که دو ساعت در روز ساز را دست بگیریم و بنوازیم، بلکه باید بدانیم که چطور تمرین کنیم تا نتیجهبخشتر باشد. زیرا چگونگی تمرین از مدت زمان تمرین مهمتر است. به طور متوسط مدت زمان تمرینات موسیقی بین 30 دقیقه تا 2 ساعت متغیر است. معمولا بعد از دو ساعت عملکرد هنرجویان پایین میآید و روی سرعت یادگیری موسیقی تأثیر میگذارد. به همین دلیل سوال پیش میآید که برای اینکه تمرین کیفیت بالایی داشته باشد و نتیجهبخش باشد، باید چطور تمرین کرد؟
گرم کردن را فراموش نکنید
به هیچوجه گرم کردن قبل از تمرین نوازندگی را دست کم نگیرید. نباید تمرینات خود را با انجام قطعات سخت و تکنیکال شروع کنید زیرا این کار باعث میشود تا فشار زیادی به عضلات شما وارد شود. یکی از بهترین روشهای گرم کردن برای تمرین موسیقی این است که یک قطعهی ساده را با سرعت آهسته بنوازید و کمکم عضلات خود را درگیر کنید. البته به غیر از این روش، تمرینات ورزشی و نرمشهای سبکی هم برای گرم کردن دست وجود دارد که میتوانید تمرینات خود را با این نوع ورزشها آغاز کنید. توصیه میشود که 5 تا 10 دقیقه از هر جلسهی تمرینی را به گرم کردن اختصاص دهید.
حتما با مترونوم تمرین کنید
تمرین کردن با مترونوم شاید کمی خستهکننده و یکنواخت باشد اما اگر بدانید که چقدر در روند پیشرفت و سرعت یادگیری موسیقی تاثیرگذار است، حتما از آن استفاده خواهید کرد. تمرینات خود را با مترونوم از تمپوی آرام شروع کنید و به تدریج سرعت نوازندگی را بالا ببرید. بسیاری از نوازندگانی که به تمرینات آزاد و بدون مترونوم عادت میکنند، بعدها در اجراهای حرفهایتر و حتی ضبط استودیویی موسیقی دچار مشکل میشوند. پس اگر قصد دارید که نوازندگی را به صورت حرفهای ادامه دهید، بهتر است تمام اصول و استانداردهای تمرین آن را از همین ابتدا رعایت کنید
زمانی را به یادگیری تئوری موسیقی اختصاص دهید
تئوری موسیقی بخش جداییناپذیری از یادگیری موسیقی است. به همین دلیل یادگیری و تمرین آن نیز باید حتما بخشی از تمرینات روزانه شما را تشکیل دهد. اگر بخواهم با شما صادق باشم بدون دانش تئوری موسیقی هیچ وقت نمیتوان به نوازنده یا موسیقیدان موفقی تبدیل شد. اگر تا امروز به مباحث تئوری موسیقی توجه چندانی نداشتهاید از این به بعد این مبحث مهم و پراهمیت را به برنامهی تمرینی خود اضافه کنید. خوبی یادگیری تئوری موسیقی این است که نیاز ندارید حتما سازتان کنارتان باشد و به همین دلیل میتوانید حتی در مسیر رفتوآمد روزانه هم بخشی از آن را مطالعه کنید.
کتابهای آموزشی زیادی برای یادگیری تئوری موسیقی وجود دارد. مثلا یکی از بهترین و کاملترین کتابهای آموزش تئوری موسیقی کتاب «تئوری بنیادی موسیقی» نوشتهی «پرویز منصوری» است که با زبان ساده و قابلفهمی برای همهی هنرجویان نوشته شده است. اگر برای یادگیری تئوری موسیقی به راهنمایی و آموزشهای یک استاد موسیقی نیاز دارید میتوانید در دورههای تئوری موسیقی هم شرکت کنید.
تمرینات تکنیکی را آغاز کنید
قدم بعدی در برنامه تمرین موسیقی انجام تمرینات تکنیکی برای رفع نقاط ضعف و کاستیهای موجود در اجرای تکینکهاست. برای مثال رایجترین نقاط ضعف هنرجویان پیانو، کند بودن حرکات دست چپ، هماهنگ نبودن دو دست و عدم تشخیص صحیح ریتم قطعه و… است.
قطعهنوازی کنید
هدف از قطعهنوازی این است از تمام مهارتهای نوازندگی خود استفاده کنیم. برای هنرجویان مبتدی و متوسط نوع قطعهای که مینوازند از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است. پس برای نواختن قطعه حتما با استاد خود مشورت کنید و قطعهای را تمرین کنید که متناسب سطح شما باشد.
نتیجهگیری
همانطورکه مطالعه کردید، بالا بردن سرعت یادگیری موسیقی به عوامل مختلفی بستگی دارد و در این میان داشتن برنامهریزی تمرین موسیقی میتواند کمک زیادی به شما بکند. توصیه میکنیم که کمالگرایی را کنار بگذارید و از زمانهای کوتاه و بدون استفادهی روزانهتان بهره ببرید. به این شکل در عین پرمشغله بودن می توانید به علاقهی قدیمی و شخصیتان هم برسید.

ما در آکادمی موسیقی آنلاین وب نوازان با اساتید حرفه ای همکاری میکنیم و میتوانیم به شما کمک کنیم تا سرعت یادگیریتان را بالا ببرید. زیرا جدای از آموزش خوب و اصولی و هدفمند، ما به صورت ترمی، میزان پیشرفت هنرجویان خود را پایش میکنیم. هدف مان از این کار افزایش انگیزه تمرین موسیقی است.
از آنجایی که کلاسهای ما به صورت آنلاین است شما هر کجای دنیا که باشید میتوانید به سادگی در کلاس آنلاین موسیقی شرکت کنید. برای کسب اطلاعات بیشتر از فرآیند آموزش و همچنین رزومهی اساتید هم میتوانید درخواست راهنمایی تخصصی و رایگان موسیقی کنید. کارشناسان ما در اسرع وقت با شما تماس میگیرند تا به تمامی سوالات و ابهاماتتان پاسخ دهند.
خبرنامۀ وبنوازان را از دست ندهید!
هر هفته یک محتوای اختصاصی همراه با جدیدترین مقالات و نکات آموزشی موسیقی را برای شما میفرستیم.





