آیا تبدیل تمرین موسیقی به عادت روزانه امکانپذیر است؟ این نوع عادتسازی چه فایدهای دارد؟ آیا عادتسازی در غلبه بر بیحوصلگی قبل از تمرین مؤثر است؟ اگر به سبک زندگی نوازندگان و موسیقیدانان معروف نگاه کنید، متوجه میشوید که تمرین موسیقی در تاروپود زندگی آنان تنیده است. تاجاییکه نوازنده بدون تصمیم قبلی و خیلی ناخودآگاه رأس یک ساعت مشخص شروع به تمرین میکند. درواقع تمرین موسیقی برای آنها چیزی شبیه به غذاخوردن و خوابیدن است که راحت و به شکل روزمره اتفاق میافتد.
خبر خوب این است که اگر ما هر فعالیتی را در غالب یک عادت در ذهنمان برنامهریزی کنیم میتوانیم آن را به راحتی و بالذت و علاقه انجام دهیم. حالا سوال اصلی این است که چگونه تمرین روزانه موسیقی را به عادت تبدیل کنیم؟
چرا تبدیل تمرین موسیقی به عادت روزانه مهم است؟
شما قصد نواختن هر سازی را که داشته باشید در ابتدا باید انرژی زیادی را صرف کنید تا ذهنتان را راضی به تمرین کردن کنید. این اتفاق مخصوصا زمانهایی که بیحوصله و خسته هستید خیلی رخ میدهد. درواقع صرف انرژی برای تمرین موسیقی ربط چندانی به نوع ساز ندارد. شما چه قصد آموزش پیانو را داشته باشید و چه قصد یادگیری ویولن، نیاز به تمرکز و انرژی ذهنی دارید. چون مغز ما بهطور طبیعی کارهای راحت و آشنا را دوست دارد و از کارهایی که نیاز به تلاش دارند فرار میکند. مخصوصاً برای هنرجوی مبتدی که هنوز نتیجهی زحماتش را بهوضوح نمیبیند، تمرین میتواند خستهکننده یا حتی ناامیدکننده باشد.
مشکل اصلی معمولاً «تنبل بودن» یا «بیاستعداد بودن» نیست؛ مشکل اینجاست که هنوز عادت تمرین موسیقی در زندگی ما شکل نگرفته است. چون همانطورکه پیشتر هم اشاره کردیم، وقتی کاری را از روی عادت انجام میدهیم، انرژی خیلی کمی صرف میشود. چون مغز به طور خودکار شروع به انجام آن کار میکند و انرژی ای صرف متقاعد کردن آن نمیشود. به طور کلی با تبدیل تمرین موسیقی به عادت روزانه، برای تمرین موسیقی:
- کمتر بیحوصله میشوید؛
- نیاز به انگیزهی شدید ندارید؛
- تصمیمگیری سخت از بین میرود؛
- تمرین بخشی از برنامهتان میشود، نه یک کار اضافی.
در واقع هدف نیست که برای تمرین موسیقی، همیشه پرانرژی و مشتاق باشید؛ بلکه هدف این است که حتی در روزهای بیحوصله هم تمرینتان را انجام بدهید.

تبدیل تمرین موسیقی به عادت روزانه چگونه امکانپذیر است؟
با توضیحاتی که ارائه شد، احتمالا الان برایتان سوال پیش آمده که چگونه تمرین روزانه موسیقی را به عادت تبدیل کنیم؟ برای ایجاد عادت مثبت در تمرین موسیقی، چیزی که باید حتما مدنظر قرار دهید این است که شما باید عادتهایی را ایجاد کنید که سخت و کمالگرایانه نباشند و اتفاقا کاملا ساده و قابل اجرا باشند. طوری که حتی در روزهایی که بیحوصله و بیانرژی هم هستید بتوانید، تمرین موسیقی را انجام دهید.
برای اینکه یک فعالیت بتواند در ذهن شما تبدیل به عادت شود، مغز شما به چیزی حدود سه الی چهار هفته زمان نیاز دارد. طی این زمان شما باید با سختگیری و جدیت تمام برنامه خود را دنبال کنید. اگر شما بتوانید در طول این فاز شرطیسازی اولیه دوام بیاورید، حفظ عادت برایتان بسیار آسان خواهد شد.
در این بخش تعدادی از بهترین عادتهایی را که میتوانید در خود ایجاد کنید، معرفی میکنیم. این عادتها جزء عادتهای موسیقیدانان حرفهای است.
زمان ثابتی برای تمرین تعیین کنید
در قدم اول، باید برای خودتان زمان مشخصی از روز را تعیین کنید و هرروز در آن ساعت تمرینهای خود را انجام دهید. انتخاب یک زمان مشخص در روز باعث میشود که ذهن به آن ساعت عادت کند. درحالیکه وقتی زمان تمرین تغییر میکند، مغز تمرین موسیقی را یک «کار اضافی» تلفی میکند و باید هر بار دربارهاش تصمیم بگیرید. همانطورکه میدانید تصمیمگیری مداوم برای ذهن خستهکننده و انرژیبر است و معمولاً به تعویق انداختن را بهدنبال دارد.
درحالیکه وقتی رأس یک ساعت مشخص تمرین کنید، ذهن شما تمرین موسیقی را به صورت یک کار روزمره میپذیرد. در این حالت شما میتوانید هر روز بدون نیاز به اینکه خود را وادار به انجام این کار کنید، تمرینات خود را انجام دهید.
توصیه میکنیم که حداقل بیست دقیقه در روز را برای تمرین سازتان اختصاص دهید. مهم نیست این زمان بهترین ساعت تمرین از نظر علمی باشد یا نه؛ بلکه مهم این است که این زمان با برنامهی زندگیتان هماهنگ باشد و بتوانید بیشتر روزها به آن پایبند بمانید.
یادتان باشد که این مرحله مهمترین مرحلهی ساختن هر عادتی و تشکیل مسیر عصبی آن در مغز و تبدیل شدن به یک عمل ناخودآگاه است پس آن را جدی بگیرید.

انتخاب محیط مناسب برای تمرین
شما تا حد امکان باید موانع کوچک و بزرگ را از سر راهتان بردارید تا فرآیند تمرین موسیقی برایتان ساده شود. یکی از موانعی که شاید در حالت عادی مسئلهساز نباشد ولی در مواق بیحوصلگی و خستگی، مانع مهمی است، مشخص نبودن محل تمرین است. پس حتما برای خودتان یک مکان مشخصی را به عنوان محل تمرین در نظر بگیرید تا ذهنتان به همان مکان عادت کند و بهانه نتراشد. لازم نیست که حتما اتاقی مجزایی برای تمرین داشته باشید. همین که یک گوشه از خانه را به مکانی برای تمرین ساز اختصاص دهید کافی است.
تعیین هدف مناسب
بهترین روشی که میتواند انگیزه شما را در تمرین کردن بالا ببرد، تعیین یک یا چند هدف مناسب است. دقت داشته باشید که اهدافتان را به گونهای انتخاب کنید که باعث استرس و یا حتی دلسردیتان نشوند. مثلا اگر هنوز مهارتهای پایهای را خوب یاد نگرفتهاید انتظار نداشته باشید که بتوانید تا شش ماه آینده اجرای بینقصی را جلوی یک جمع حرفهای انجام دهید.
ممکن است هدف شما از یادگیری موسیقی نواختن قطعات مورد علاقهتان و یا همنوازی به همراه دوستان و عزیزانتان باشد. هربارکه شما به یکی از اهداف خود دست پیدا میکنید انگیزهتان برای ادامه یادگیری موسیقی و رسیدن به مراتب بالاتر تقویت میشود.

تمرین را ساده کنید چرا که سنگ بزرگ نشانه نزدن است!
حتما این جمله را شنیدهاید که سنگ بزرگ نشانه نزدن است! کاربرد این اصطلاح در تمرین موسیقی به این معناست که اگر از همین ابتدا، سراغ تکنیکهای سخت بروید و یا مدت زمان تمرین موسیقیتان زیاد باشد، احتمال اینکه به هدف خود برسید خیلی کم است. زیرا مغز انسان نسبت به تغییرات شدید و ناگهانی واکنش منفی نشان میدهد و شاید شما به طور کلی از تمرین کردن زده شوید. برای تبدیل تمرین موسیقی به یک عادت روزمره، از زمان کم شروع کنید. یعنی این عادت را آنقدر آسان کنید که نتوانید برای انجام ندادنش هیچ بهانهای بیاورید. مثلا اگر میخواهید عادت کنید که حتما روزی یک ساعت پیانو یا گیتار تمرین کنید، بهتر است که با 15 دقیقه در روز شروع کنید و به تدریج مدت زمان تمرینتان را بیشتر کنید.
خیلی از هنرجوهای مبتدی تمرین را کنار میگذارند چون فکر میکنند اگر نتوانند «خوب» تمرین کنند، بهتر است اصلاً تمرین نکنند. کمالگرایی در یادگیری موسیقی مهمترین مانع تبدیل تمرین موسیقی به عادت روازنه است. چون تمرین معمولی، حتی با تمرکز کم، خیلی ارزشمندتر از تمرین صفر است. وقتی به خودتان اجازه میدهید که بعضی روزها فقط «در حد توان» تمرین کنید، عادت تمرین زنده میماند و قطع نمیشود.

تمرین را همیشه با بخش ساده شروع کنید
شروع تمرین از بخشهای سخت و تکنیکی، باعث کاهش انگیزه تمرین موسیقی میشود. ضمن اینکه بعد از چند دقیقه کاملا بیحوصله و از ادامهی تمرین دلزده میشوید. اگر تمرین خود را از سختترین قسمت شروع کنید، مغز خیلی سریع مقاومت میکند. عادت خوب این است که همیشه تمرین را از بخشی شروع کنید که بلد هستید و از پسش برمیآیید. مانند یک تمرین گرمکننده، یک قطعهی آشنا یا حتی چند صدای ساده. این شروع آسان، ترس شروع را از بین میبرد و انگیزهی بیشتری برای ادامه ایجاد میکند.
پیشرفتتان را قابل دیدن کنید
ذهن ما به دیدن نتیجه واکنش بهتری نشان میدهد تا فقط دانستن اینکه داریم جلو میرویم. به همین دلیل وقتی تمرینهایتان را ثبت میکنید، حتی اگر پیشرفتتان کند هم باشد، میتوانید آن را ببینید. علامت زدن روزهای تمرین در تقویم، نوشتن چند خط دربارهی تمرین یا حتی یادداشت اینکه امروز چه چیزی بهتر از دیروز بوده، به شما حس تداوم میدهد. این حس تداوم یکی از قویترین عوامل برای حفظ عادت است.
اطراف خود را با افراد هدفمند پر کنید
تحقیقات روانشناسی ثابت کردهاند که ما شبیه افرادی میشویم که با آنها بیشتر وقت میگذرانیم. پس اگر به دنبال راهی برای تبدیل تمرین موسیقی به عادت روزمره در زندگیتان هستید، باید در محیطی قرار بگیرید که افراد هدفمند و با انگیزهای وجود دارند. افرادی که نسبت به نواختن و تمرینات خود متعهد هستند.
قرارگیری در محیطی پویا و دوستانه میتواند انگیزه و انرژی شما را برای جدی گرفتن تمرینات خود تا حد خیلی زیادی بالا ببرد. شما در میان این افراد میتوانید اشتباهات و نکاتی را که نیاز به تمرین بیشتر دارند را در اجرای خود پیدا کنید و برای برطرف کردن آن تلاش کنید.

قطعات موردعلاقه خود را تمرین کنید
درست است که گاهی اوقات تمرین قطعات موردعلاقهتان روش اصولی و صحیحی برای آموزش موسیقی نیست اما تمرین این قطعات لذتبخش است. همین مسئله شما را برای انجام تمرینهای کتاب و یادگیری تکنیکهای آکادمیک آماده میکنند.
زمانی که قطعات موردعلاقهتان را مینوازید، ممکن است اشتباهات زیادی داشته باشید. اما فقط تلاش کنید تا از نوازندگی خود لذت ببرید و هربار عملکرد خود را نسبت به جلسه قبل افزایش دهید.
از خودتان تشکر کنید و تمرینات را لذتبخش کنید
یادتان نرود که جشن خوشحالی برگزار کنید و به خودتان هدیه بدهید. این کار ذهنتان را خوشحال میکند و در فرآیند تبدیل تمرین موسیقی به عادت روزانه مؤثر است. چون اگر نتوانید حس پیروزی یا موفقیت را به خودتان القا کنید، احتمال اینکه تمرینات موسیقی خود را انجام ندهید خیلی زیاد است.

تصمیم تمرین را از قبل بگیرید
اگر هر روز منتظر بمانید تا ببینید که آیا حوصلهی تمرین موسیقی را دارید یا نه معمولاً نتیجهاش تمرین نکردن است. عادت خوب این است که اصلاً وارد این گفتوگوی ذهنی نشوید. بهجای آن، از قبل با خودتان قرار بگذارید که مثلاً «من هر روز بعد از انجام تکالیفم تمرین میکنم» یا «قبل از خواب، چند دقیقه ساز میزنم». وقتی این تصمیم از قبل گرفته شده باشد، تمرین به یک واکنش خودکار تبدیل میشود، نه یک انتخاب سخت.
اگر گاهی هم به دلایلی مثل عدم دسترسی به ساز و یا خستگی زیاد نتوانستید به برنامهی خود پایبند بمانید، حتما یک فعالیت مرتبط با موسیقی انجام دهید. مثلا میتوانید به قطعات سبکهای مختلف موسیقی گوش دهید و یا اجرای اساتید بزرگ را تماشا کنید و آنها را با توجه به دانش خود تحلیلوبررسی کنید. این کار باعث میشود که مغز شما همچنان در راستای عادتسازی فعال بماند و اهمیت موسیقی در آن پررنگتر شود.
نتیجهگیری
برای اینکه دچار بیحوصلگی قبل از تمرین موسیقی نشوید، لازم نیست که انگیزهی عجیبوغریبی برای تمرین داشته باشید. بلکه با عادتسازی تمرین موسیقی میتوانید به طور منظم به برنامهی تمرینی خود وفادار بمانید. شما فقط با رعایت نکاتی مانند تعیین زمان و مکان ثابت برای تمرین، شروع تمرین از بخشهای ساده، کوتاه بودن زمان تمرین و … میتوانید برنامهی تمرینی خود را به طور مستمر پیش ببرید. درست مثل کاری که بدون فکر کردن انجامش میدهید.
همانطورکه اشاره کردیم، ایجاد عادت تمرین موسیقی به پیشرفت شما کمک زیادی میکند، اما به شرط اینکه به درستی آموزش دیده باشید. درواقع اگر آموزش شما اشتباه باشد، با عادت کردن به همان روش اشتباه، نه تنها پیشرفت نمیکنید، بلکه از مسیر عادی خود نیز عقب میافتید. چون باید زمانی را هم برای رفع اشتباهات و اصلاح آنها صرف کنید.

از این رو ما در آکادمی موسیقی آنلاین وب نوازان کنار شما هستیم تا با کمک اساتید حرفهای خود، قدمبهقدم همراه شما پیش برویم و با هم موسیقی یاد بگیریم. هدف ما این است که از مسیر آموزش خود لذت ببرید و فرآیند یادگیری برایتان آسان شود. به همین دلیل آموزش آنلاین موسیقی را در پیش گرفتهایم. با این شیوهی آموزشی دیگر فرقی ندارد که شما کجای جهان هستید. چون به سادگی میتوانید در کلاس آنلاین موسیقی شرکت کنید. پیشنهاد میکنیم با درخواست راهنمایی تخصصی و رایگان موسیقی، شروع کنید.
خبرنامۀ وبنوازان را از دست ندهید!
هر هفته یک محتوای اختصاصی همراه با جدیدترین مقالات و نکات آموزشی موسیقی را برای شما میفرستیم.


