به عنوان یک هنرجوی مبتدی احتمالا اسم تکنیک لگاتو گیتار به گوشت خورده است. تکنیکی، مهم و پرکاربرد که اصولا گیتاریستها از آن در نوازندگی خود خیلی استفاده میکنند. به احتمال زیاد در اجرای درست و اصولی لگاتو مشکل داری و همین موضوع کمی نگرانت کرده است. خبر خوب این است که این تکنیک در آغاز آموزش گیتار برای بیشتر هنرجویان مبتدی سخت و پیچیده است ولی با کمی تمرین و صبوری میتوانی آن را یاد بگیری. تازه آن وقت است که میتوانی لذت گیتارنوازی را تجربه کنی.
ما در این مطلب سعی میکنیم که به شکل کوتاه و خلاصه، مهمترین نکاتی را که برای اجرای یک لگاتوی خوب باید بدانی، آموزش دهیم.
تکنیک لگاتو گیتار چیست؟
لگاتو (Legato) یکی از مهمترین تکنیکهای گیتار است و اصطلاحی ایتالیایی است که به معنی متصل و به هم پیوسته است. وقتی گفته میشود یک جملهی موسیقایی بهصورت لگاتو اجرا میشود، یعنی نتها بدون فاصله، قطع شدن یا تأکید بیش از حد به هم متصلاند.
حتما اجرای گیتاریستهای حرفهای را دیدهای که با وجود سرعت بالای نوازندگیشان ولی همهی نتها روان، به هم پیوسته و دلپذیر شنیده میشوند. دلیل این پیوستگی و روان بودن، استفاده از تکنیک لگاتو است.
در اجرای تکنیک لگاتو گیتار، بیشتر کار تولید صدا با دست چپ (یا دست فرتگیر) انجام میشود و استفاده از مضراب یا انگشت دست راست به حداقل میرسد.
چرا باید از تکنیک لگاتو استفاده کنم؟
مهمترین دلایلی که به عنوان یک گیتاریست باید تکنیک لگاتو را بلد باشی، موارد زیر هستند:
- لگاتو باعث میشود نوازندگیات روانتر و حرفهایتر شنیده شود. چون به کمک این تکنیک نتها به هم متصل میشوند و موسیقی حالت جاریتری پیدا میکند.
- چون در این تکنیک برای اجرای هر نتی نیاز به مضراب زدن نیست در نتیجه، جملههای موسیقایی سریعتر اجرا میشوند و سرعت نوازندگیات بالاتر میرود.
- لگاتو،بیان موسیقایی را قویتر میکند و امکان انتقال احساس بیشتری به ملودی میدهد.
- تمرین لگاتو باعث تقویت دست چپت میشود؛ موضوعی که برای هر نوازندهی گیتار اهمیت زیادی دارد.
انواع لگاتو در گیتار
لگاتو در گیتار شکلهای مختلفی دارد که هر کدام نقش مشخصی در نوازندگی دارند. آشنایی با انواع لگاتو، مهم و ضروری است.
لگاتو چکشی (Hammer On)
در این شیوه، لگاتو از نت بمتر به نت زیرتر کشیده میشود. برای اجرای این تکنیک ابتدا نت اول را با ضربه دست راست به صدا دربیاور. سپس نت دوم را بدون ضربه دست راست و با کوبیدن دست چپ بر پشت فرت نت مربوطه، به صدا در بیاور.
لگاتو چکشی، پایهایترین نوع لگاتو است و معمولاً اولین تکنیکی است که هنرجو یاد میگیرد.

لگاتو کششی (Pull Off)
لگاتو کششی برخلاف تکنیک چکشی از نتی که زیرتر است به نت بمتر کشیده میشود. برای اجرای لگاتو کششی یا همان پول آف باید هر دو نت را با دست چپ انگشتگذاری کنی. یعنی باید نت اول را با استفاده از دست راست به صدا در بیاوری و نت دوم را بدون ضربه دست راست و تنها با کشیدن انگشت دست چپ از پشت فرت، کمی به سمت پایین به صدا در بیاوری.

لگاتوی ترکیبی
وقتی که لگاتو کششی و چکشی را پشت سر هم اجرا کنی، در حال اجرای لگاتو ترکیبی هستی. این نوع لگاتو در پاساژها و جملههای سریع کاربرد زیادی دارد و پایهی خیلی از تکنیکهای پیشرفتهتر به شمار میرود.
اسلاید (Slide)
در تکنیک اسلاید، بعد از نواختن یک نت، انگشت روی همان سیم به فرت بالاتر یا پایینتر لغزانده میشود. اگرچه اسلاید گاهی بهصورت جداگانه آموزش داده میشود، اما از نظر حس و کاربرد، عضو مهمی از خانوادهی لگاتو به حساب میآید.
برای اینکه بتوانی روی تکنیک لگاتو گیتار مسلط شوی باید تمرین زیادی بکنی. قبل از هر چیز هم باید بخشهای مختلف را به صورت جداگانه تمرین کنی و بعد از تسلط روی هر بخش، آنها را با هم ترکیب کنی. در این حالت میتوانی قطعه را به صورت پیوسته و روان بنوازی.
برای اجرای درست لگاتو باید چه کارهایی انجام دهم؟
برای اینکه بتوانی در مسیر یادگیری گیتار و تکنیک لگاتو درست عمل کنی باید نکاتی را مدنظر قرار بدهی. این نکات شامل موارد زیر میشوند:
تقویت حافظه عضلانی
یکی از مهمترین تمریناتی که برای تسلط بر تکنیکهای نوازندگی گیتار، باید انجام دهی، تقویت حافظهی عضلانی است. برای تقویت حافظهی عضلانی باید تکنیکهایی مثل همرآن (Hammer On) و یا پول آف (Pull Off) را بارها تکرار کنی. هدف از این کار این است که انگشتهایت به طور کامل شیوهی انجام این تکنیکها را یاد میگیرند و در حافظهی عضلانیات ثبت میشود. با این کار در اجرای سرعتهای بالا دچار مشکل نمیشوی.
چون در نوازندگی با سرعت بالا ، فرصت فکر کردن به نحوهی تعویض حالت انگشتهایت را نداری و تمام حرکات تقریبا غیرارادی و بدون فکر انجام میشود. به همین دلیل یکی از تمرینهایی که کمک میکند تا حافظهی عضلانیات را تقویت کنی، تمرین کردن در زمانهایی است که روی یک کار دیگر تمرکز کردهای. مثلا میتوانی موقع تماشای تلویزیون سازت را برداری و شروع به تمرین کنی.
البته تمرین بدون تمرکز برای وقتی است که قطعه را بارها تکرار کردهای و به طور نسبی روی آن تسلط داری. این روش کمکت میکند تا نوازندگی با سرعت بالا را یاد بگیری و مهارت گیتارنوازیات را بهبود ببخشی.
با سرعتهای مختلف تمرین کن
برای رسیدن به سرعت بالا در نوازندگی، ابتدا باید با سرعت پایین تمرین کنی تا روی اجرای تکنیکها تسلط پیدا کنی. منظور از تسلط این است که بتوانی نتها را شفاف و به هم پیوسته به صدا در بیاوری. برای رسیدن به این حالت باید نواختن قطعه را از پایینترین سرعت شروع کنی و بعد از این که روی آن مسلط شدی، تمپو قطعه را بالا ببری.
قبل از تمرین، دستها و انگشتهایت را گرم کن
یکی از مهمترین کارها قبل از انجام تکنیک لگاتو گیتار، گرم کردن انگشتها و دستها است. اصولا هنرجویان مبتدی به این موضوع اهمیتی نمیدهند. گرم کردن علاوه بر اینکه از مصدومیت و آسیبهای فیزیکی جلوگیری میکند، تاثیر فوقالعادهای هم روی نحوه عملکردت میگذارد. فراموش نکن که گرم کردن باعث افزایش انعطافپذیری و قدرت انگشتهایت میشود که این دقیقا لازمهی اجرای یک لگاتوی خوب و تمیز است.
گاهی اوقات خودت را به چالش بکش
به چالش کشیدن لازمهی پیشرفت در هر مهارتی است. برای همین میتوانی از خلاقیتت استفاده کنی، به عنوان مثال در قطعاتی که لگاتو به میزان کمی در آنها به کار رفته است به سلیقه خودت لگاتو اضافه کن. این کار کمکت میکند تا به درک عمیقتری از تاثیر لگاتو روی یک قطعه موسیقی برسی.
چرا نمیتوانم تکنیک لگاتو گیتار را به خوبی اجرا کنم؟
خیلی وقتها با وجود تمرین، نتیجهی دلخواه از لگاتو به دست نمیآید. اصولا این موضوع به دلایل زیر رخ میدهد:
- ضعف انگشتها؛
- ناامیدی و مقایسهی خودت با نوازندههای حرفهای؛
- تمرین آگاهانه و حرکت انگشتها با دقت و تمرکز بالا؛
- تمرین با سرعت بالا درحالیکه هنوز به تکنیک مسلط نشدهای؛
- حرکت نادرست انگشتها. کوبیدن بیش از حد یا برداشتن بیدقت انگشت باعث ایجاد صدای ناهنجار میشود.
نتیجهگیری
همانطورکه مطالعه کردی، تکنیک لگاتو گیتار یکی از مهمترین و کاربردیترین تکنیکهای گیتار است که نقش زیادی در زیبایی، سرعت و بیان نوازندگیات دارد. اگرچه در ابتدا شاید کمی چالشبرانگیز به نظر برسد، اما با تمرین اصولی، توجه به جزئیات و حوصله داشتن، به مرور احساس پیشرفت میکنی.
یادت باشد که یکروزه نمیتوانی این تکنیک را یاد بگیری، پس صبور باش و با تمرین زیاد و اصولی آرامآرام تلاش کن تا این تکنیک را یاد بگیری.
در نهایت اگر میخواهی که از همین ابتدای یادگیری گیتار، گامهای محکمی برداری و به شکل درست و اصولی گیتار زدن را یاد بگیری باید به درستی آموزش ببینی. ما در آکادمی موسیقی آنلاین وب نوازان به همراه اساتید درجه یک و باتجربهمان به تو کمک میکنیم تا بتوانی به زودی با تسلط، گیتار بزنی. ضمن اینکه شیوهی آموزشی ما آنلاین است و در این شیوه، دیگر مهم نیست که تو کجای این دنیا به سر میبری، چون میتوانی به سادگی در کلاس آنلاین موسیقی شرکت کنی.
اگر دوست داری که قدمبهقدم و اصولی گیتار زدن را یاد بگیری میتوانی با درخواست راهنمایی تخصصی و رایگان موسیقی آغاز کنی.
خبرنامۀ وبنوازان را از دست ندهید!
هر هفته یک محتوای اختصاصی همراه با جدیدترین مقالات و نکات آموزشی موسیقی را برای شما میفرستیم.






