شما هم دوست دارید که هنگام سه تار زدن سرتان بالا باشد و بدون نگاه کردن به پردههای سه تار، بنوازید؟ میدانستید با این کار احساس اعتماد به نفس بیشتری میکنید؟ اگر هم در دورهمی یا مهمانی بنوازید میتوانید به چهرهی بقیه نگاه کنید و متوجه حسوحالشان شوید. به طور کلی هنگام نواختن هر سازی، اگر نگاهتان کمتر به سازتان باشد و کمی سربالاتر بنوازید، هم مخاطب ارتباط بهتری با شما میگیرد و هم خودتان باور میکنید که نوازندهی متبحری هستید. اما چطور باید مهارت نواختن سه تار بدون نگاه کردن به پردهها را یاد گرفت؟
آموزش روشهای نواختن سه تار بدون نگاه کردن به پردهها
فکر نکنید که فقط شما هستید که موقع نواختن سه تار نگاهتان پایین است، بلکه بسیاری از هنرجویان مبتدی در آغاز آموزش سه تار با این مشکل مواجه هستند. به همین دلیل بسیاری از هنرجویان دنبال تکنیکهای نوازندگی سهتار با چشم بسته میگردند. برای رسیدن به این مهارت چندین روش وجود دارد که مهمترین آنها تمرین زیاد و مستمر است. در ادامه به راهها و تمرینهایی که به شما کمک میکند تا بدون نگاه کردن به پردهها بنوازید، میپردازیم:
تمرین زیاد و مستمر
برای تسلط به پردههای سه تار، هیچ راه میانبری وجود ندارد و شما باید تمرین زیادی بکنید. با تمرین زیاد میتوانید جایگاه پردههای سه تار را به ذهنتان بسپارید. هنگامی که چندین بار در روز آهنگی که میخواهید نواختن آن را یاد بگیرید، مینوازید، پس از مدتی جایگاه تمامی نتهای آن در حافظهتان، ذخیره میشود. در این حالت، انگشتان شما بدون نگاه کردن و حتی با چشم بسته هم پردههای سه تار را شناسایی میکنند.

نوازندگی جلوی آینه
البته که شما میتوانید با هدفمند کردن تمرینهایتان، قدمهای بلندتری بردارید و زودتر به نتیجه برسید. یکی از کارها، تمرین کردن جلو آینه است که اگر به طور مستمر آن را انجام دهید، به مرور پیشرفت زیادی در نوازندگی خود میکنید. برای انجام این تمرین کافی است تا تمرینهای خود را جلو آینه انجام دهید. پس از یادگیری نتهای آهنگی که میخواهید نواختن آن را تمرین کنید، یک آینه بزرگ پیدا کنید و جلوی آن بنشینید. سپس بدون این که به پایین نگاه کنید شروع به نواختن کنید. اگر هم جای پردهها را فراموش کردید، با نگاه کردن به آینه، آنها را پیدا کنید. البته که این کار در ابتدا گیجکننده و دشوار است چون تصویرتان در آینه برعکس میشود. امکان هم دارد که حتی قسمتهای زیادی از آهنگتان را اشتباه بزنید. اما فقط با چند روز تمرین کردن میتوانید به راحتی جای پردهها را روی آینه پیدا کنید.
پس از مدتی تمرین این روش، خواهید دید که بدون نگاه کردن به آینه هم میتوانید تمام پردههای سه تار را پیدا کنید. در نتیجه ادامهی تمرینات برای شما بسیار جالب و لذتبخش میشود.
شناخت دقیق جای پردهها
واقعیت این است که دانستن جای دقیق هر پرده در نواختن سه تار بدون نگاه کردن به پردهها کمککننده است. پس هر روز کمی وقت بگذارید و انگشتگذاریهای پایه را تمرین کنید. مثلاً روی سیم اول، جای قرارگیری انگشت اول تا چهارم را چندین بار با نگاه کردن تمرین کنید تا در ذهنتان تثبیت شود. بعد از اینکه جای پردهها را یاد گرفتید، چشمهایتان را ببنید و همان نتها را اجرا کنید.

تقویت حافظه عضلانی
برای اینکه بتوانید بدون نگاه کردن به پردههای سه تار، بنوازید باید جای پردهها را یاد بگیرید و بدانید که هر انگشت باید کجای دسته قرار بگیرد. با اینکار شما در واقع حافظه عضلانی خود را تقویت میکنید، بدون اینکه نیازی باشد که زیاد فکر کنید و یا دسته ساز را نگاه کنید. چون این مهارت فقط با تمرین زیاد و مداوم اتفاق میافتد. برای رسیدن به این نقطه، باید طبق مراحل زیر پیش بروید:
- یک قطعه ساده و حفظی را انتخاب کنید.
- ابتدا با نگاه کردن تمرین کنید.
- سپس، مرحله به مرحله تلاش کنید چشمانتان را ببندید یا به جای دیگری نگاه کنید.
- هر بار اشتباه کردید، نگران نشوید. اشتباه، بخشی از یادگیری است.
استفاده از تمرینات شنوایی
میدانستید که بخش زیادی از نواختن ساز بدون نگاه کردن به پرده، به تقویت شنوایی شما بستگی دارد؟ یعنی اگر گوش شما بتواند تشخیص دهد که صدای تولیدشده درست است یا نه، به مرور یاد میگیرد که جای انگشت را اصلاح کند. پس برای تقویت گوش شنوایی خود باید به موسیقیهای خوب گوش کنید. همچنین میتوانید صدای نواختن خود را ضبط کنید و بعدها گوش دهید تا متوجه ایرادها و اشتباهات خود شوید.
مزایای نوازندگی با چشمان بسته و بدون نگاه کردن به ساز چیست؟
همانطور که تا به اینجا هم متوجه شدهاید، نواختن بدون نگاه کردن به دستهی سهتار، فقط یک مهارت نمایشی نیست، بلکه یک نیاز ضروری برای پیشرفت در نوازندگی است. در ادامه چند دلیل برای این ادعا مطرح میکنیم:
- هنگامی که بدون نگاه کردن به یک ساز شروع به نواختن آن میکنید، علاوهبراینکه مهارت نوازندگیتان را تقویت میکنید، اعتمادبهنفستان نیز تقویت میشود. در نتیجه به ساز زدن خود ایمان کافی پیدا میکنید.
- اگر آن قدر به جایگاه پردههای سه تار تسلط پیدا کنید که بتوانید با چشمان بسته یک قطعه را بنوازید، مهارتهای شنیداری شما بهبود پیدا میکند. در این حالت، مخاطب هم به مهارتهای نوازنده ایمان پیدا میکند و هم از اینکه میبیند، نوازندهی روبهرویاش در صدای ساز خود غرق شده است به وجد میآید.
- وقتی به دسته نگاه نمیکنید، گوشتان دقیقتر صداها را تحلیل میکند و مهارت شنواییتان بالا میرود.
- نواختن بدون دیدن پردهها باعث میشود ارتباط بهتری بین دست چپ و راست شکل بگیرد و هماهنگتر با هم عمل کنند.
- هنگام اجرای زنده، نگاهها باید به رهبر ارکستر یا نتها باشد، نه دستهی ساز! به همین دلیل اگر بتوانیم بدون نگاه کردن به پرده، سه تار بنوازیم، در چنین موقعیتهایی با مشکل مواجه نمیشویم.

نتیجهگیری
به هرحال انگشتگذاری سه تار بدون نگاه کردن به پردهها، کار دشوار و زمانبری است. پس نباید توقع داشته باشید که در یکی دو هفته به آن مسلط شوید. ممکن است در ابتدا احساس ناامیدی کنید یا فکر کنید که این کار غیرممکن است. اما باور کنید، با تمرین مستمر و درست، حتماً موفق میشوید.
در نهایت باید گفت که نواختن سه تار بدون نگاه کردن به پردهها، یکی از مهارتهای مهم برای هر نوازندهای است. این کار نهتنها نوازندگی شما را حرفهایتر میکند، بلکه باعث افزایش تمرکز، درک بهتر موسیقی و اجرای دقیقتر میشود. با تمرینات منظم، صبر و حوصله و توجه به حس شنوایی و حافظه عضلانی، شما هم میتوانید به راحتی این مهارت را یاد بگیرید.

در نهایت اگر شما هم هنگام نواختن سه تار، سرتان مدام پایین است و دارید روی دستهی ساز دنبال نت موردنظر میگردید، بهتر است تمرینهایی که اشاره کردیم را انجام دهید. مطمئن باشد روزی میرسد که دستهای شما حتی بدون نگاه کردن، جای دقیق هر نت را خواهند شناخت و موسیقی روان و دلنشینی از دل سهتارتان جاری خواهد شد.
اگر دوست دارید که خیلی زود به این مرحله برسید باید آموزشتان را کاملا اصولی آغاز کنید. یعنی استاد باید به آموزش حفظ کردن جای پردههای سهتار و آموزش نواختن سهتار بدون دیدن دسته بپردازد. ما در آکادمی موسیقی آنلاین وب نوازان اساتید باتجربه و بادانشی داریم که مرحلهبهمرحله در کنار شما هستند تا پیشرفت کنید. شاید برایتان سوال پیش بیاید که آیا آموزش آنلاین موسیقی امکانپذیر است؟ واقعیت این است که در دنیایی که اینترنت حرف اول را میزند، یادگیری موسیقی نیز در پلتفرم مناسبی که صدا و تصویر با کیفیتی ارائه دهد، کاملا امکانپذیر است. به این شکل شما میتوانید در هر گوشهی جهان که هستید در کلاس آنلاین موسیقی شرکت کنید. در نهایت اگر احساس میکنید که نیاز به راهنمایی تخصصی و رایگان دارید، کارشناسان ما در خدمت شما هستند.
خبرنامۀ وبنوازان را از دست ندهید!
هر هفته یک محتوای اختصاصی همراه با جدیدترین مقالات و نکات آموزشی موسیقی را برای شما میفرستیم.


