یک نوازندهی سنتور برای اجرای خوب، علاوهبر داشتن مهارت و بهکارگیری تکنیکهای مختلف، باید در شرایط فیزیکی مناسبی نیز باشد. در این میان یکی از عوامل تعیینکننده و تأثیرگذار در چگونگی نشستن و نواختن ساز، میزی است که برای سازتان انتخاب میکنید. انتخاب میز سنتور مناسب علاوه بر این که میزان دسترسی و راحتی نوازنده در سنتور زدن را تعیین میکند، از آسیبهای فیزیکی نیز جلوگیری میکند. در ادامه ویژگیهای یک میز مناسب سنتور را بررسی میکنیم.
چرا میز سنتور مهم است؟
اگر به تازگی نواختن و آموزش سنتور را آغاز کردهاید شاید به نظرتان وجود میز مخصوص سنتور ضروری نباشد. با اینحال باید بدانید که نوازندگی سنتور برخلاف برخی سازهای دیگر، به حالت نشسته انجام میشود و به همین دلیل، اکول در سنتورنوازی اهیمت زیادی دارد. درنتیجه ساز روی سطحی قرار میگیرد که هم از نظر ارتفاع و زاویه قرارگیری و هم از نظر ثبات و ارتعاش صدا، شرایط مناسبی داشته باشد. در گذشته، بسیاری از نوازندگان، سنتور را روی زمین و روی یک بالش یا قالیچهی تا شده قرار میدادند. اما امروزه برای بهبود ارگونومی بدن، جلوگیری از آسیبهای بدنی و افزایش کیفیت صدا، استفاده از میز مخصوص سنتور رایج شده است.
درواقع میز مناسب سنتور یکی از لوازم مهمی است که نوازندگان در تمامی ساعاتی که پشت ساز خود مینشینند و سنتور میزنند به آن احتیاج دارند. برای همین کیفیت و ویژگیهای این میز برای افرادی که ساعات زیادی در روز ساز میزنند، به اندازهی خود ساز اهمیت دارد. در ادامه به مهمترین دلایلی که باید اقدام به تهیهی میز استاندارد کنید میپردازیم:
حفظ وضعیت صحیح بدنی
اگر سنتور بیش از حد پایین یا بالا باشد، مچ، گردن و کمر نوازنده در معرض فشار قرار میگیرند. درحالیکه میز استاندارد و با ارتفاع مناسب، به حفظ وضعیت بدنی کمک میکند و احتمال آسیبدیدگی در طولانیمدت را کاهش میدهد.
ثبات و ایمنی ساز
میز سنتور باید طوری طراحی شده باشد که ساز روی آن نلغزد و لرزش نداشته باشد. این مسئله برای هنرجویان مبتدی که هنوز مهارت کنترل مضرابها را بهطور کامل ندارند، حیاتی است.
بهبود کیفیت صدا
یک میز خوب و استاندارد به بهبود کیفیت صدای ساز سنتور کمک میکند. میز خوب نه تنها صدای ساز را خفه نمیکند بلکه باعث ارتعاش صدا نیز میشود.
راحتی در تمرین طولانیمدت
اگر نوازنده در شرایط فیزیکی خوبی نباشد، نمیتواند در مدت طولانی بنوازد. این موضوع برای هنرجویان اهمیت خاصی دارد، زیرا هنوز در آغاز راه هستند و باید توانایی تمرین زیاد را داشته باشند. به همین دلیل میز خوب کمک میکند که بتوانید در مدت زمان طولانی، بدون خستگی تمرین کنند.
یک میز سنتور استاندارد چه ویژگیهایی دارد؟
تا به اینجا با اهمیت و ضرورت وجود میز مخصوص سنتور آشنا شدید، حالا نوبت این است که بدانید برای خرید یک میز استاندرد برای سازتان باید چه معیارها و فاکتورهایی را در پیش بگیرید. در ادامه مهمترین ویژگیهای یک میز استاندارد را بررسی میکنیم.
شیب و ارتفاع میز قابل تغییر باشد
یکی از نکات مهمی که هنگام خرید میز مناسب برای سنتور باید به آن دقت کنید این است که این میز قابلیت تغییر و شخصیسازی شدن را داشته باشد. درواقع میز استاندارد، میزی است که قابلیت تغییر ارتفاع و شیب را داشته باشد. هر نوازنده باید بتواند با توجه به شرایط فیزیکی خود میز را تغییر دهد و بدون هیچ مشکلی از آن استفاده کند.
در این حالت اگر هنرجو کودک یا نوجوان باشد هم امکان تغییر ارتفاع میز برای او وجود دارد. این موضوع نهتنها به راحتی نوازندگی کمک میکند، بلکه باعث شکلگیری درست تکنیکها در همان ابتدای مسیر آموزشی میشود.
همانطورکه گفتیم، میزهای متغیر مزایای زیادی نسبت به میزهای ثابت دارند. با اینحال اگر میخواهید که یک میز ثابت بخرید، حتما به ابعاد استاندرد میز سنتور دقت کنید. میزی را بخرید که شیب آن سی درجه و ارتفاع آن با صندلیتان هماهنگ باشد.
لازم به ذکر است که میزهای چوبی موجود در بازار امکان تنظیم ارتفاع را ندارند و معمولا همگی از ابعاد خاصی پیروی میکنند. اما میزهای فلزی قابلیت تنظیم ارتفاع و شیب را دارند. البته که از نظر کیفیت و استحکام به پای میزهای چوبی نمیرسند.
در نهایت اگر قصد خرید میز چوبی دارید، توصیه میکنیم که به جای خرید میزهای آماده، میز خود را از یک کارگاه معتبر و مطابق با وضعیت فیزیکی خود سفارش دهید.
یک صفحهی باکیفیت داشته باشد
قطعا شما هم مثل همهی نوازندگان، روی سلامت فیزیکی و ظاهر ساز خود حساس هستید. اگر این طور است پس باید از میزی استفاده کنید که روی ساز موردعلاقه شما خطوخش نیندازد. ساز سنتور سازی حساس و گرانبهاست که به مراقبتهای ویژهای احتیاج دارد. آسیبهای فیزیکی جزئی مثل خطوط ریز روی ساز به صدای ساز آسیبی وارد نمیکند اما ظاهر ساز را خدشهدار میکند. پس هنگام تهیهی میز برای ساز خود این نکته را مدنظر قرار داده و سپس اقدام به خرید کنید.
جای مناسبی برای قرارگیری تجهیزات ساز داشته باشد
طبیعی است که در آغاز یادگیری سنتور، شما به عنوان فرد مبتدی به وسایل زیادی از جمله کتاب، جزوهی استاد، برگه نت، مضراب و… احتیاج پیدا میکنید. به همین دلیل بهتر است که میز سازتان فضای موردنیاز برای قرارگیری این وسایل را داشته باشد تا در صورت نیاز بتوانید از هرکدام که میخواهید استفاده کنید. در این حالت مشکلی از بابت یافتن لوازم و تجهیزات سازتان نخواهید داشت.
امکان جمعشدن و جابجایی آسان
خانههای امروزی اصولا کوچک هستند و کمبود فضا به ویژه در آپارتمانها مسئلهساز است. به همین دلیل اگر میز ساز شما امکان جمع شدن داشته باشد، فضای کمتری را اشغال میکند و کمتر نیز دم دست است و آسیب کمتری میبیند.
همچنین اگر فردی هستید که مدام در حال جابهجایی و تغییر مکان هستید، برای اینکه از تمرینهای خود جا نمانید باید سازتان را با خودتان ببرید، استفاده از ساز بدون میز آسیبزا است. پس میز تاشو و قابل جابهجایی در این شرایط، انتخاب مناسبتری است. امروزه میزهایی وجود دارند که قطعاتشان از یکدیگر جدا میشوند. این نمونهها برای حمل و جابهجایی مناسب هستند.

ثبات و مقاومت
میز استاندارد سنتور، میزی است که محکم و بدون لرزش باشد. لرزش میز هنگام نوازندگی نه تنها تمرکز هنرجو را به هم میریزد بلکه روی طنین صدا نیز اثر منفی میگذارد.
جنس مناسب
جنس میز سنتور باید از چوب یا موادی باشد که ارتعاش ساز را خفه نکند. چوبهایی مانند راش، توسکا یا MDF با روکش چوبی انتخابهای مناسبی هستند. استفاده از پلاستیک یا فلز توخالی ممکن است باعث افت کیفیت صدا شود.
طراحی ارگونومیک
قطعا شما نمیتوانید از هر میزی برای سنتورتان استفاده کنید. میز شما حتما باید برای سنتور طراحی شده باشد. میزهایی که برای سنتور طراحی میشوند، معمولاً دارای لبهی مخصوص قرارگیری پایههای سنتور هستند و در برخی مدلها گیرههای نگهدارنده یا لاستیک ضد لغزش نیز روی آنها تعبیه میشود. برخی میزها تاشو هستند و جابهجایی آسانتری دارند.
عدم ایجاد صداهای مزاحم
نواختن ساز نیاز به تمرکز بالا و عدم وجود صدای اضافی و مزاحم دارد. به همین دلیل میزی که شما برای سازتان استفاده میکنید باید این معیار را داشته باشد و صدای اضافی ایجاد نکند.
در نهایت وجود تمامی این معیارها، کیفیت میز سازتان را تعیین میکند. درواقع عدم وجود هر یک از این ویژگیها میتواند در آینده مشکل ایجاد کند. برای مثال فکر کنید اگر میز شما امکان تغییر ارتفاع را ندارد و فرزندتان نیز مانند شما علاقهمند به نواختن سنتور شده است. یا مجبور به جابهجایی سازتان هستید ولی میز ساز قابل جابهجایی نیست.
اشتباهات رایج مبتدیان در استفاده از میز سنتور
شاید شما هم مانند بسیاری از هنرجویان، چون ضرورت میز مخصوص سنتور را نمیدانستید، به جای یک میز مخصوص و استاندارد از میز تحریر، صندلی یا حتی زمین استفاده میکردید. خوب است بدانید که این کار باعث شکلگیری عادات غلط در نوازندگی میشود که بعدها اصلاح آن دشوار است. همچنین شاید گاهی بدون توجه به ارتفاع میز، صندلی را بیش از حد، بالا یا پایین تنظیم میکردید که باعث فشار به شانهها و گردن میشود.
یکی دیگر از اشتباهات رایج، استفاده از میزهایی است که ثبات کافی ندارند یا سطح آنها لغزنده است. در این حالت، ساز مرتب جابهجا میشود و بهجای تمرکز بر نتخوانی یا تکنیک، مدام باید درگیر نگهداشتن ساز شوید.
نتیجهگیری
میز سنتور، اگرچه یک ابزار جانبی است، اما نقش آن در فرآیند یادگیری و نوازندگی سنتور انکارناپذیر است. انتخاب یک میز استاندارد برای هنرجویان مبتدی، اهمیت بیشتری دارد زیرا آموزش در شرایط فیزیکی مناسب با حفظ سلامت بدن در کنار کیفیت صدادهی ساز، در مراحل آغازین یادگیری، غیرقابل انکار است.
پس اگر به تازگی یادگیری سنتور را آغاز کردهاید، پیشنهاد میکنیم از همان ابتدا، میز مناسبی را تهیه کنید. زیرا صدای دلنشین سنتور، زمانی به زیبایی شنیده میشود که پایهای محکم، بیصدا و استاندارد داشته باشد.

در نهایت اگر عاشق یادگیری سنتور هستید ولی به دلیل محدودیتهای مکانی، زمانی و یا دغدغههای زیاد دنبال کلاس آنلاین هستید، جای درستی آمدهاید! ما در آکادمی موسیقی آنلاین وب نوازان دست شما را در دست اساتید باتجربهمان میگذاریم و با آموزش گامبهگام، به شما طعم شیرین یادگیری موسیقی را میچشانیم. مهمترین ویژگی کلاسهای ما منعطف بودن آن است و به همین دلیل مطمئن باشید که با این شیوهی آموزشی،کمبود وقت و دغدغههای زیادتان مانعی برای یادگیری سنتور ایجاد نمیکنند.
در نهایت اگر دوست دارید که با کلاس آنلاین موسیقی وب نوازان بیشتر آشنا شوید و یا اگر نیاز به راهنمایی تخصصی و رایگان موسیقی دارید، کارشناسان ما در خدمت شما هستند.
خبرنامۀ وبنوازان را از دست ندهید!
هر هفته یک محتوای اختصاصی همراه با جدیدترین مقالات و نکات آموزشی موسیقی را برای شما میفرستیم.






