عملکرد دست چپ در نوازندگی گیتار و انگشتگذاری صحیح، اهمیت بسیار زیادی دارد. یکی از مشکلاتی که بسیاری از هنرجویان با آن سروکله میزنند این است که نمیتوانند از ساز خود صدای تمیزی تولید کنند و صدا سازشان موقع نوازندگی بد یا به اصطلاح «گز» است.
اگر ساز شما هم صدای بدی میدهد، درحالیکه هیچ موردی در بدنه و کوک بودن سیمهای آن وجود ندارد، علت در عملکرد ضعیف دست چپتان است. درواقع عدم هماهنگی دست چپ و راست نوازنده، فشار بیش از حد و یا عدم ایجاد فشار موازن، در کیفیت صدای ساز دخیل است. حالا شاید برایتان سوال پیش بیاید که تکنیکهای صحیح دست چپ در نوازندگی گیتار چیست؟ پاسخ این سوال را در این مقاله با ارائه تکنیکها و نکاتی، دادهایم. تکنیکهایی که به شما در بهتر کردن عملکرد دست چپتان کمک میکند.
راههای بهبود عملکرد دست چپ در نوازندگی گیتار
در ابتدای آموزش گیتار، تعداد زیادی از هنرجویان با نگهداشتن سیمها، چالش دارند؛ زیرا نمیتوانند خوب روی گیتار انگشتگذاری کنند و بین بارهها جابهجا شوند. احتمالا شما هم با این چالش آشنا هستید و شاید هم گاهی از خودتان ناامید می شوید. درحالیکه این مسئله با تمرین و تکرار حل میشود.
«دیوید راسل» نوازنده معروف گیتار در پاسخ به این که چگونه میتوان عملکرد دست چپ را در نوازندگی گیتار بهبود بخشید میگوید:
« مهم است که نوازنده در ابتدا با حوصله و دقت زیاد به جایگاه انگشتان دست چپ روی گیتار دقت کند. نوازنده باید، انگشتانش را طوری کنار فرتها قرار دهد که صدای واضح و شفافی تولید کند.»
با توجه به توضیحاتی که ارائه شد در این بخش به مهمترین تکنیکهای تقویت دست چپ در نواختن گیتار میپردازیم.
اصلاح موقعیت دست
اولین کاری که شما باید برای بهبود عملکرد دست چپ در نوازندگی گیتار انجام دهید، توجه به موقعیت دستتان است. زیرا همانطور که اشاره کردیم، تأثیر موقعیت دست چپ بر کیفیت صدا در گیتار، بسیار زیاد است. به همین دلیل باید به موقعیت دست چپ و نحوه قرارگیری انگشتها، توجه کنید. برای استفاده از دست چپ در گیتار، شست دست باید تقریبا بیت فرت اول و دوم و پشت دسته ساز قرار بگیرد. همچنین بهتر است که سینه انگشت اشاره نیز زیر فرت اول باشد. برای درک بهتر میتوانید شکل صحیح قرارگیری سینه انگشت اشاره را در تصویر زیر مشاهده کنید:
قرار دادن نوک انگشتان در وسط فرت، انرژی زیادی احتیاج دارد و گاهی هم میتواند باعث تولید صدای نامطلوبی شود. البته در گیتار کلاسیک دست چپ به گونهی دیگری روی ساز قرار میگیرد. اما در هر صورت شما باید گوشه انتهایی فرت را بگیرید تا با صرف انرژی کمتر بهترین صدای ممکن را از ساز بگیرید.
تمرین شکل آکوردها روی دسته ساز
دومین کاری که باید برای بهبود عملکرد دست چپ در نوازندگی گیتار انجام دهید، تمرین شکل آکوردها روی دسته ساز است. پس اگر هنوز در ابتدای یادگیری گیتار هستید، تمرین شکل آکوردهای گیتار یکی از مهمترین تمرینات برای شماست. شما باید شکل نگه داشتن آکوردهای مختلف را روی ساز تمرین کنید. سعی کنید بدون هیچ فشار و زحمتی این تمرین را انجام دهید. احتمالا در ابتدا، این کار برایتان آسان نباشد و انگشتانتان درد بگیرد. اما بعد از اینکه با انجام این حرکت، حافظه عصبی عضلانی انگشتانتان تقویت شد، میتوانید بدون هیچ مشکلی گیتار بنوازید. ضمن اینکه این روش جزء بهترین روش های افزایش سرعت دست چپ در گیتار است. انجام دادن این تمرین را واقعا جدی بگیرید، چون به طرز باورنکردنی، عملکرد دست چپ شما را تقویت میکند.
نتهای زینت در گیتار (تریلها)
هدف از تقویت عملکرد دست چپ در نوازندگی گیتار، بهبود صدای گیتار است. این کار با انگشتگذاری صحیح روی فرت بورد اتفاق می افتد. در این راستا روشها و تکنیکهایی برای تقویت دست چپ وجود دارد که به کمک آنها میتوانید بهتر نوازندگی کنید. از جمله این تکنیکها، تریل یا نت زینت است. به تریل اصطلاحا تحریر نیز میگویند. برای اجرای این تکنیک شما باید یک ضربه همران بزنید و خیلی سریع انگشتانتان را با پولآف بردارید. به صدایی که هنگام انجام این تکنیک به وجود میآید، تریلینگ یا تحریر میگویند. اجرای صحیح این تکنیک به سرعت و دقت زیادی نیاز دارد.
انجام تمرین انگشتان عنکبوتی
این تمرین یکی از تمریناتی است که باعث بهبود عملکرد دست چپ در نوازندگی گیتار میشود. همچنین با نحوه قرارگیری انگشتان دست چپ روی فرتبورد نیز آشنا میشوید. برای انجام این تمرین، انگشت اول خود را روی فرت اول، انگشت دوم خود را روی فرت دوم، انگشت سوم خود را روی فرت سوم و انگشت چهارم خود را روی فرت چهارم قرار دهید و پس از اینکه تمام انگشتان سرجای خود گرفتند آنها را روی صفحه فرت، بالاوپایین کنید. این تمرین هر چهار انگشت فرت گذاری شما را درگیر میکند و باعث بهبود دقت نواختن میشود. سعی کنید این تکنیک را با سرعتهای مختلف و به صورت روزانه انجام دهید.
تقویت قدرت و انعطافپذیری انگشتان
برای داشتن دقت و قدرت کافی در دست چپ، باید تمریناتی برای تقویت عضلات انگشتان انجام داد. یکی از تمرینات ساده برای تقویت انگشتان، تمرینات «انگشت یک به یک» (one finger per fret) است که در آن هر انگشت باید تنها یک فرت را لمس کند. این نوع تمرینات به افزایش قدرت انگشتان کمک کرده و انعطافپذیری لازم برای حرکت سریع انگشتان را بهبود میبخشد.
ایجاد هماهنگی بین دستها
همانطور که پیشتر نیز اشاه کردیم، یکی از دلایل صدای بد گیتار عدم هماهنگی بین دست چپ و راست است. برای تقویت این هماهنگی، میتوان از تمرینات هارمونی و آکورد استفاده کرد. ابتدا با نواختن آکوردهای ساده و تمرکز بر نحوه حرکت دست چپ در کنار دست راست، این هماهنگی بهبود مییابد. در مراحل بعدی میتوان به نواختن قطعات پیچیدهتر و تغییرات سریعتر در تکنیکهای دست چپ پرداخت.
پیشگیری از آسیبهای احتمالی هنگام تمرین گیتار
در طول زمان و با تمرین زیاد، ممکن است فشار زیادی به دست چپتان وارد کنید که میتواند باعث خستگی، التهاب یا آسیب به عضلات و مفاصل شود. بنابراین، مهم است که به رعایت اصول ارگونومی در هنگام نواختن گیتار توجه کنند. تغییر موقعیت دستها، انجام کششهای منظم و استراحتهای کوتاه میتواند از بروز آسیبها جلوگیری کند.
نتیجهگیری
همانطورکه مطالعه کردید، تقویت تکنیکهای دست چپ در نوازندگی گیتار، نیازمند تمرینات مستمر و روشهای اصولی است. این تکنیکها شامل تمرینات ساده، تقویت عضلات انگشتان، هماهنگی بین دستها و استفاده از تکنیکهای پیشرفته برای افزایش سرعت و دقت نواختن هستند. با تمرین و توجه به این موارد، میتوانید به بهبود مهارتهای خود در نواختن گیتار پرداخته و در نهایت به نوازندگان حرفهای تبدیل شوید.
با اینحال، نقش استاد و اعتبار آموزشگاه را نباید کتمان کرد. چون استاد خوب و باتجربه به شما از همان ابتدا، تکنیکهای خوبی یاد میدهد که عملکرد دست چپتان را در فرآیند انگشتگذاری تقویت کنید. پس اگر به دنبال آموزشگاه معتبری میگردید، با اطمینان خاطر میتوانید روی آکادمی وب نوازان حساب باز کنید. ما در وب نوازان با ارائه آموزش موسیقی آنلاین به دنبال این هستیم که افراد بیشتری بتوانند پا به دنیای موسیقی بگذارند. شما میتوانید با مشاهده کلاس آنلاین موسیقی با بستر آموزشی ما و کیفیت آموزشها آشنا شوید. در نهایت با خیال آسوده، تصمیم بگیرید.
خبرنامۀ وبنوازان را از دست ندهید!
هر هفته یک محتوای اختصاصی همراه با جدیدترین مقالات و نکات آموزشی موسیقی را برای شما میفرستیم.